środa, 16 Kwietnia 2014

AGROTECHNIKA

DATA PUBLIKACJI: 11.09.2012
AUTOR: Joanna Najda

Truskawkowy projekt w górach


Truskawkowy projekt w górach Nieodzownym elementem upraw pod osłonami są trzmiele, które aktywnie latają i zapylają kwiaty

Joanna Najda

Pod koniec lipca w Rabie Wyżnej wzorem ubiegłego roku odbył się Dzień Otwarty Truskawki. Prowadzący ten eksperyment przedstawili swoje doświadczenia po rocznej uprawie.

Raba Wyżna to siedziba dwóch firm: Formflex – dostawcy rynien uprawowych i Metazet – jej siostrzanej firmy produkującej konstrukcje i wyposażenie szklarni. To tutaj rok temu Stanisław Bogdał z firmy Formflex założył w swoim gospodarstwie kilkunastoarową pokazową nowoczesną plantację truskawek. W projekcie tym bierze udział kilka firm. Truskawki dostarczone przez Poland Plants zostały posadzone w substracie kokosowym firmy Ceres i ustawione na rynnach wyprodukowanych przez Formflex. Część roślin znajduje się pod specjalną konstrukcją daszków produkcji Metazet i część w tunelu foliowym z firmy Farmer. Nawożeniem zajęła się firma Yara, a budową systemu nawadniającego Aqua Tom. W tym sezonie założono dwa cykle produkcyjne odmian tradycyjnie owocujących (‘Alba’, ‘Kimberly’ i ‘Viktoriana’) oraz posadzono odmiany powtarzające owocowanie ‘Albion’ – jak w zeszłym roku, oraz nowe ‘San Andreas’, ‘Monterey’ oraz ‘Vima Rina’.

Dzięki tej współpracy wszyscy zainteresowani nowoczesną uprawą truskawki mogą przed rozpoczęciem takiej produkcji odwiedzić plantację doświadczalną w Rabie Wyżnej i otrzymać odpowiedzi na wszystkie nurtujące ich pytania. Podstawowe brzmi: dlaczego warto uprawiać truskawki pod osłonami w rynnach? Najważniejszymi zaletami takiej uprawy jest wyższa jakość owoców i wyższe plonowanie, lepsza zdrowotność roślin (ograniczenie chorób odglebowych a także mniejsze porażenie szarą pleśnią) oraz obniżenie kosztów zbioru owoców. Rynny ułożone są wyżej, dzięki czemu praca przebiega łatwiej i szybciej. Poza tym zarówno zbiory, jak i wszelkie prace pielęgnacyjne można prowadzić niezależnie od pogody.

Uprawa w rynnach zapewnia dobrą cyrkulację powietrza, a zamontowane zbiorniki odpływowe pozwalają na ponowne wykorzystanie pożywki.

Po pierwsze jakość

Jak podkreślił Jarosław Barszczewski z firmy Yara, czasy, gdy na podobnych spotkaniach rozmawiało się o tym, jak uzyskać większy plon należą do przeszłości. Teraz tematem numer jeden jest jakość i właśnie o uzyskaniu i utrzymaniu wysokiej jakości owoców mówił podczas swojego wykładu. Rok temu na spotkaniu w Rabie temat jakości był już trochę omawiany, ale warto pamiętać, że czasem niewielkie różnice w uprawie mogą mieć istotny wpływ na cenę. 

Pierwszą i najważniejsza sprawą jest przeprowadzanie analizy wody. Woda jest bowiem tym czynnikiem produkcji, którego zużywamy najwięcej i musimy dokładnie poznać jej parametry. 

Truskawka pod osłonami zwykle uprawiana jest w cyklu jednorocznym, jednak wielu producentów pyta o możliwość przechowywania roślin. Oczywiście nie jest to zabronione, i jeżeli nie było w uprawie groźniejszych chorób czy szkodników, nic nie stoi na przeszkodzie aby rośliny przetrzymać w chłodni. Wymagana temperatura to 2–3°C, jeśli zimujemy rośliny w namiocie foliowym powinny być ustawione na styropianie i kilkakrotnie owinięte włókniną. 

W naszym położeniu geograficznym nie wyprodukujemy truskawki zbyt wcześnie, gdyż początek fazy generatywnej zależy od długości dnia i temperatury, czego nie da się przyspieszyć. Pąki kwiatowe zakładane są na jesieni i tu trafiamy na problem związany właśnie z temperaturą. Gdy jesienią występuje wysoka temperatura, zdarza się, że pąki nie są zakładane. Taka sytuacja nastąpiła w roku ubiegłym i – pomijając straty mrozowe – zmniejszyła plonowanie.

Tunel czy daszek?

Obydwa sposoby uprawy wpływają na jakość owoców i mają – jak wszystko – zalety oraz wady. W uprawie pod daszkami mamy lepszą przewiewność i rośliny nie przegrzewają się, jednak gdy podczas deszczu wieje wiatr rośliny mokną. Nie dochodzi do tego przy uprawie w tunelach, w których dodatkowo można wcześniej rozpocząć uprawę i prowadzić ją dłużej, trzeba jednak rośliny wietrzyć. Temperaturę reguluje się poprzez system wietrzenia bocznego.

Po otwarciu boków tunelu pozostaje tylko dach, co w upalne dni przy zastosowaniu rozpraszającej folii obniża temperaturę wewnątrz tunelu. Wietrzenie boczne może być rolowane lub podnoszone, które jest bardziej pracochłonne, ale system ten można montować nawet na pochyłym terenie. Wietrzenie rolowane jest wygodniejsze i szybsze (jedną korbą można otworzyć do 100 m tunelu), ale wymaga prawie równego terenu.

Potrzeby truskawek

Uprawa w gruncie średnio daje 25 t/ha (65% owoców klasy I), w workach 35 t/ha (owoców klasy I aż 80%, bo nie ma chorób odglebowych), uprawa przedłużona pod osłonami docelowo ma przynieść 60–70 t/ha. Jak zaznaczał J. Barszczewski, w Polsce dopiero uczymy się tak uprawiać i osiągnięcie 40 t/ha jest dobrym wynikiem. Wybierając uprawę pod osłonami należy zwrócić uwagę, na schemat nawożenia, który jest zupełnie inny niż dla uprawy w gruncie. Różnice w ilości potrzebnych składników mogą być znaczne.

Aby otrzymać wysokiej jakości truskawki trzeba zastanowić się czego i gdzie nie może roślinom zabraknąć. Strefa korzeniowa potrzebuje wapnia oraz magnezu. W kwiatach i w ogonkach lokalizują głównie jony potasu, wapnia i magnezu. W liściach – magnez i wapń. W owocach azot, potas i fosfor. Krzem występuje praktycznie we wszystkich częściach rośliny.

Jak to wygląda w liczbach? Przy plonie 60 t/ha (0,5 kg na roślinę) pod osłonami rośliny pobierają: 125 kg N, 40 kg P2O5 (17 kg P/ha), 190 kg K2O (159 kg K/ha), 23 MgO (13,8 kg Mg/ha), 78 kg CaO (56 kg Ca/ha). Aby owoc wyrósł duży i smaczny musi pobrać dużo wapnia. Do tego, jak już wcześniej wspomniano, truskawka w uprawie pod osłonami potrzebuje znacznej ilości wody – pod koniec uprawy nawet do 2,5 l/m2/dzień.

W zależności od wieku uprawy i przebiegu pogody możemy modyfikować podawanie składników pokarmowych. Przy wilgotności 90% nie należy tłoczyć pożywki, bo nie będzie transpiracji, ale gdyby wyszło słońce i zerwał się wiatr, trzeba sprawdzić, czy maty nie przesychają i jeśli tak, podać pożywkę. Gdy obserwujemy drobnienie owoców, należy odciążyć system korzeniowy i zmniejszyć EC pożywki. Możemy też wpłynąć na stopień dojrzałości owoców – gdy nie chcą dojrzewać, można je trochę podsuszyć. 

Wielu producentów zastanawia się czy usuwać pierwsze kwiatostany? J. Barszczewski uważa, że jeśli roślina jest mocna, ma dużo liści lub liście są duże, a dodatkowo jest dość późno (maj) można nie usuwać kwiatostanów. – Zawsze należy zastanowić się, kiedy ta truskawka dojrzeje, bo podanie owoców z tej technologii w momencie, gdy dostępne są truskawki z gruntu, jest wyrzucaniem pieniędzy. Powinna być sprzedawana przed polowymi albo po. Pierwsze owoce są największe, ale nie warto ich oddawać za niską cenę – informuje specjalista.

Truskawki z takich upraw nie powinny być sprzedawane w pospolitych opakowaniach, takich jak dwukilogramowe łubianki. Standardem powinna być wytłoczka o pojemności 0,5 kg, jednak coraz więcej odbiorców oczekuje pojemników polietylenowych. Całą gamę takich pojemników prezentowała firma Najbar. Gdy roślina ma już owoce, ale nadal jeszcze kwitnie, następuje okres krytyczny i pojawia kolejne pytanie: kiedy przejść na pożywkę owocową? – Gdy jest 10% zawiązanych owoców. – radzi J. Barszczewski.

Dobry substrat

Truskawki uprawiane w rynnach uprawowych muszą być sadzone w substracie dobrej jakości, czyli takim, który ma doskonałe właściwości powietrznowodne, dobrą pojemność cieplną, trwałą strukturę. Powinien być też wolny od zanieczyszczeń i nie opadać. Wszystkie te wymagania spełnia włókno kokosowe i właśnie ten produkt został użyty na plantacji w Rabie Wyżnej. Tomasz Szuławy z firmy Ceres podkreślał, że włókno dostarczone do tej uprawy było już wstępnie przygotowane, tzn. miało obniżone zasolenie, które występuje naturalnie w włóknie kokosowym. Także poziom potasu i chlorków został tutaj obniżony.

– Włókno kokosowe zawiera grzyby z rodzaju Trichoderma, naturalnie występujące w okrywie orzechów kokosowych. Działają antagonistyczne dla wielu patogenów wywołujących choroby i są nazywane obrońcami korzeni – wyjaśnia T. Szuławy. W trakcie uprawy są one niestety likwidowane środkami grzybobójczymi. Można jednak powtórnie je zaszczepić. 

Substrat kokosowy utrzymuje dobre parametry fizyczne przez cały czas uprawy i – o ile zdrowotność roślin na to pozwala – może być użyty ponownie po usunięciu roślin. Do uprawy truskawek przeznczone są maty w 3 szerokościach: 15 cm, 20 cm i 26 cm. W Rabie Wyżnej użyto dwóch większych mat. Wybór maty zależy przede wszystkim od ilości roślin, które chcemy posadzić, i od odmiany – inna dla tradycyjnej, inna dla powtarzającej. Odmiany powtarzające bardziej się rozrastają i potrzebują więcej miejsca. Przeważnie ilość podłoża, zalecana do uprawy truskawki, waha się od 1,5 do 2 l na roślinę. Firma Ceres oferuje także maty prasowane (wymagają odpowiedniego przygotowania przed rozpoczęciem uprawy), substrat kokosowy luzem dla uprawiających w pojemnikach, a także tkaniny polipropylenowe do wyściełania i głuszenia chwastów oraz siatki cieniujące. 

Szerokie podparcie

Maty kokosowe i doniczki z tym substratem ustawione są na rynnach uprawowych typu NKG firmy Formflex. Rynny produkowane są na terenie zakładu, jak również mogą być wykonywane na miejscu u klienta na żądaną długość. Dzięki samobieżnej maszynie, formującej rynny już w gospodarstwie klienta można uniknąć niepotrzebnych, niosących ryzyko przeciekania połączeń. Rynna wykonana w jednym odcinku jest też bardziej stabilna.

Systemy uprawowe mogą być umieszczane na podporach lub podwieszane.

W uprawie truskawki wykorzystywane są najczęściej rynny typu KG. Rynny kanałowe NKG – zainstalowane w gospodarstwie S. Bogdała – są ulepszoną wersją popularnej KG. Mają większą szerokość, która daje lepsze podparcie roślinom.

W roku ubiegłym ceny truskawek spod osłony były tak dobre, że założyciel plantacji szacował szybki zwrot poniesionych nakładów na założenie uprawy. Na podsumowanie tegorocznego sezonu trzeba jeszcze poczekać.

Fot. J. Najda

Artykuł pochodzi z nr 9/2012 czasopisma „Sad Nowoczesny”

 



KOMENTARZY: 0
TWOJA OCENA:
Trwa wysyłanie Twojej oceny...
Ocena: 4.2 z 5. 8 ocen.
Kliknij pasek ocen aby ocenić wpis.

Dodaj komentarz

Nick:
Treść komentarza:

Wpisz kod z obrazka:

Jeżeli chcą Państwo zamieścić komentarz do tego artykułu, prosimy o wypełnienie znajdującego się po lewej formularza.

Państwa komentarz będzie widoczny po akceptacji przez administratora. Hortpress Sp. z o.o. zastrzega sobie prawo do usunięcia komentarzy bez konieczności podania powodu.

Prezentowane komentarze nie przedstawiają stanowiska Hortpress Sp. z o.o., a jedynie ich autorów.

CZASOPISMA

TYTUŁ:

Pod Osłonami - Uprawy w szklarniach i tunelach nr 2/2014

AKTUALNE WYDANIE> NUMERY ARCHIWALNE > PRENUMERATA >

KALENDARZ WYDARZEŃ

Kwiecień 2014
ponwtśrczwptsobnie
 010203040506
0708091011
XXII Targi Rolne AGROTECHNIKA 2014
XXII Targi Rolne AGROTECHNIKA 2014
14151617181920
21222324252627
282930    

Polityka cookies

Nasz serwis wykorzystuje pliki cookies. Szczegółowe informacje o celu ich używania i zmianie ustawień znajdują się w Polityce prywatności.